Güncel Yazılar
escort bayan-escort beylikdüzü bayan-bursa escort-escort istanbul bayan-samsun escort bayanlar-istanbul escort bayan-tuzla escort-marmaris escort-kayseri escort-bursa escort-mersin pozcu escort-bursa escort-ataşehir escort bayan-escort bayan-izmir escort-bursa escortistanbul escort bayan

Kissinger “Diplomasi” Kitabını Yeniden Yazmalı!

Uluslararası İlişkiler disiplininin temel kitaplarından biri olan, ünlü diplomat ve ABD’nin Dışişleri Eski Bakanı Henry Kissinger’ın “Diplomasi” kitabını okumayan çok az kişi vardır. Bu kitap, siyasi tarihi öğrenmek ve özellikle ABD Dış Politikasını iyi analiz edebilmek için başyapıttır. Yazıldığı günden bu yana halen popülaritesini koruyan bu kitap, diplomasiyi anlamak için gerekli ve önemlidir.  Küreselleşme ile beraber diplomatik faaliyetlerde çeşitlendi ve devlet dışı aktörlerin de uluslararası sisteme eklemlenmesiyle yeni bir diplomasi anlayışı yerleşmeye başladı. Fakat, hiçbiri Wikileks adlı internet sitesi kadar etkili olmamıştı. 39 yaşındaki Julian Assange tarafından kurulan Wikileaks internet sitesi uluslararası kamuoyuna servis edilen yaklaşık 3 milyondan fazla belge uluslararası ilişkilerdeki durumu gözler önüne serdi. Son sızıntında ABD Dışişleri Bakanlığı’ndan sızdırılan yaklaşık 250.000 belge yavaş yavaş ortaya çıktıkça, bütün dünyada deprem etkisi yaratmaya başladı. Bu depremin artçı sarsıntıları da gelecek gibi görünüyor. (Julian Assange 2010 Ekiminde Irak Savaşıyla ilgili olarak yaklaşık 400 bin belge açıklamıştı. Daha öncesinde ise Afganistan savaşıyla ilgili yaklaşık 90 bin belge açıklanmıştı.)[1]

Bu belgeler 3 bölümden oluşuyor:

Birinci grupta, ABD büyükelçiliklerinden yollanan ve çeşitli ülkelerin liderleri ve devlet adamları hakkında, hiçbir somut delile dayanmayan, “dedikodu” mahiyetinde ifadelere yer verilen belgeler bulunuyor.

İkinci grup, ABD büyükelçilerinin, görev yaptıkları ülkelerde meydana gelen siyasi, ekonomik, askerî, sosyal gelişmelerle ilgili analizlerini içeriyor.

Üçüncü ve son grup ise, ABD’li yetkililer ile çeşitli ülkelerin yetkilileri arasında yapılan görüşmelerin tutanaklarından oluşuyor.[2] Bizce en önemlisi bunlar. Çünkü tarafların birbirlerine söyledikleri cümleler, virgülüne dokunulmadan, tırnak içinde sunuluyor. Bu kayıtların inkârı mümkün değil. Zaten ABD Dışişleri Bakanlığı belgelerin gerçek olduğunu kabul etti. Beyaz Saray Sözcüsü Robert Gibbs açıklanan belgeleri çok tehlikeli olarak yorumladı ve özel konuşmaların dünya kamuoyunun gözleri önüne serildiği belirtti.[3]

Belgelerde uluslararası sistemi yakından takip edenler için aslında pek de şaşırtıcı şeyler yok fakat ilk kez resmi belgelerde geçmesi önemini ve değerini artırıyor. Bu belgelerde Suudi Arabistanlı yetkililerin -en az İsrail kadar- İran’a askerî operasyon yapılmasını istediklerini, Suriye’nin inşa aşamasında olan sözde “nükleer araştırma tesisinin”, İsrail uçakları tarafından -Türkiye üzerinden uçularak- vurulduğunu; ABD Savunma Bakanı’nın, Amerikan silah şirketlerinin mümessiliymiş gibi “iş takipçiliği” yaptığını, Ermenistan protokollerinin imzalanmasından sonra Azerbaycan Devlet Başkanı İlham Aliyev’in Türkiye’ye artık güven duymadığını; Papa’nın Türkiye’yi ziyaretinde söylediği sözlere rağmen, Türkiye’nin AB’ye girmesine açıkça karşı olduğunu; İtalya ile Rusya arasındaki enerji iş birliğinin detaylarını; ABD’nin İspanya’yı Avrupa’daki İslami hareketin merkezi olarak gördüklerini; Portekiz’de bir bankanın ABD adına, İran hesapları konusunda “casusluk” yapmaya çalıştığını, Amerikalı resmî görevlilerin, Pakistan’ı gizlice Taliban’a yardım etmekle suçladığını[4] ve bunlara benzer bir çok önemli bilgiyi bu belgelerde görebiliyoruz.

Bu belgeler uluslar arası camiada şok etkisi yarattı ve uluslararası diplomasiyi etkiledi. Wikileaks’in son ele geçirdiği 250 bin belgeden şimdiye kadar medyaya yansıyanların sayısı bunun binde biri, ama bu açıklamalar bütün dünyada büyük bir fırtına koparmış görünüyor. Bir çok uzman bu belgeleri “Diplomasinin 11 Eylül’ü” diyerek sızdırılan belgelerin ne derece önemli olduğunu gözler önüne serdi.[5] Time dergisinde her yıl yapılan ankette yılın adamı kategorisinde birinciliğie Wikileks’in kurucu Assange’nin oturması da (Time Dergisi Facebook kurucusu Zuckerberg’i seçmiş olsa da) belgelerin etkisini gözler önüne sermektedir.

Uluslararası ilişkilere bu sızıntıların bir çok etkisi olacağı kuşkusuz.

Artık diplomasi tarihinde “Pre-Wikileks-Post-Wikileks” ayrımı olacaktır demek yanlış olmaz.  2010 “eski diplomasi”nin tarihe gömüldüğü. 2011’den itibaren yeni bir diplomatik anlayışın etkili olacağı bir döneme giriyoruz. Artık uluslararası ilişkileri klasik şekilde tanımlamanın, bu bilim dalının olayları açıklama gücünü azaltacağı bilinen bir gerçekliktir. Özellikle son on yıldaki gelişmeler çerçevesinde devletler tarafından gerçekleştirilen istihbarat çalışmalarını, gizli dosyalar vs gibi gelişmeleri uluslararası kamuoyundan gizlemek giderek güçleşmeye başlamış ve başlayacaktır.[6]

Keza artık uluslararası ilişkilerin klasik tanımı olan devletlerarası ilişkilerden ziyade küreselleşmeyle beraber bir çok aktörün etkili olduğu bir uluslararası ortam görmeye devam edeceğiz. Son yıllarda artan devlet dışı aktörlerin etkisi Wikileks depremi ile daha da artacağı kuşkusuzdur. Dolayısıyla dış politika analizleri yaparken bu tür aktörleri konumu ve etkisi göz ardı edilemez hale gelecektir.  1918’de ABD Devlet Başkanı Wilson’un prensiplerinden biri olan “Açık Diplomasi” kavramının farklı bir uyarlaması da diyebiliriz. Çünkü diplomasinin “gizli”si kalmadı. Wikileaks devlet politikalarının şeffaflaşmasına yol açarak, uluslararası diplomaside bir devrim[7] yarattı.

Ayrıca açıklanan bu belgelerin dış politikanın yanı sıra iç politikaya da etkileri olacaktır.  Hem partilerin kendi içerisinde hem de liderler düzeyinde hem de Amerikan elçiliğiyle işbirliği içinde olan kişiler üzerinde ciddi sonuçları olacağı açıktır.[8]

Görünen o ki 2011 yılında belgelerin geri kalanlarının da açıklanmasıyla beraber hem uluslararası kamuoyu hem de ülke içi kamuoyu bu belgeleri konuşmaya ve bu belgelerin etkilerinin ne olabileceği konusunda tartışmaya devam edecektir. Ve tabi ki Henry Kissinger diplomasi kitabını gözden geçirecektir…

Yazar: Orhan KARAOĞLU

14 Mayıs 2011

Kaynak

—–

[1] Wikileaks Sonrası Uluslararası İlişkiler, Ortadoğu Ve Türkiye, Yrd. Doç. Dr. Veysel Ayhan http://www.orsam.org.tr/tr/yazigoster.aspx?ID=1310

[2] Diplomaside Wiki-Tsunami, Prof.Dr.Çağrı Erhan http://www.usakgundem.com/yazar/1910/diplomaside-%E2%80%98wiki-tsunami%E2%80%99.html

[3] Wikileaks Sonrası Uluslararası İlişkiler, Ortadoğu Ve Türkiye, Yrd. Doç.Dr.Veysel Ayhanhttp://www.orsam.org.tr/tr/yazigoster.aspx?ID=1310

[4] Diplomaside Wiki-Tsunami, Prof.Dr.Çağrı Erhan,http://www.usakgundem.com/yazar/1910/diplomaside-%E2%80%98wiki-tsunami%E2%80%99.html

[5] Diplomasinin Gizlisi Kalmadı,Sami Kohen, http://www.milliyet.com.tr/diplomasinin-gizli-si-kalmadi/sami-kohen/dunya/yazardetayarsiv/30.11.2010/1320232/default.htm

[6] İbid,http://www.orsam.org.tr/tr/yazigoster.aspx?ID=1310

[7] Yılın Kişisi, Sami Kohen http://www.milliyet.com.tr/yilin-kisisi/sami-kohen/dunya/yazardetay/17.12.2010/1327325/default.htm?ref=haberici

[8] İbid,http://www.orsam.org.tr/tr/yazigoster.aspx?ID=1310

 

Print Friendly

Nedir

İlginizi Çekebilir

İslam’ın Krizi Bernard Lewis Üzerine Eleştirel Bir İnceleme

Bir Ortadoğu tarihçisi olan Bernard Lewis, bu kitabını Kasım 2001’de The New Yorker’da yayımlanmış olan …

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

 

porno seyret